U INSTITUTU za kardiovaskularne bolesti "Dedinje" odnedavno se u lečenju srčanih aritmija koristi nova "Ritmija" tehnologija. Prednost u lečenju ovom metodom imaće pacijenti koji boluju od malignih tahikardija, a zatim i svi drugi koji pate od nekog poremećaja srčanog ritma. Mnogo je kandidata za ovu savremenu terapiju: procenjuje se da više od četvrtine svih srčanih bolesnika ima neki poremećaj u otkucajima srca.

U intervjuu, za "Novosti", dr Velibor Ristić, elektrofiziolog "Dedinja", kaže da se zahvaljujući kompjuterskom i navigacionom sistemu "Ritmija" srce vidi u trodimenzionalnoj slici i precizno se lociraju tkiva na srčanom mišiću koja stvaraju aritmiju.

- Na ovaj način uspešno identifikujemo mehanizam aritmije, a zatim postupkom ablacije, ili "spaljivanjem", otklanjamo tkiva koja je stvaraju.

* Koliko je lakše raditi intervenciju kada se srce vidi u sve tri dimenzije i jasno mapiraju mesta na kojima nastaje aritmija?

- Kod jednostavnih pretkomorskih aritmija, vizuelizacija srca i položaj katetera tokom kateterske ablacije se može izvesti i pomoću jednostavne rendgenske fluoroskopije, znači bez uključivanja navigacionog sistema. Međutim, pomoću maping sistema "Ritmija" kreira se 3D slika srčanih šupljina, a na samoj slici se vide i kateteri kao i njihovo pomeranje. Ovo omogućava lokalizaciju mesta gde aritmija nastaje, a može da se prikaže i talas prostiranja aritmije kroz srce. Sve to nam omogućava milimetarsku preciznost pri povlačenju ablacionih rezova u srcu i znatno skraćuje proceduru.

* U kojoj ustanovi se kod nas još može očekivati primena sistema "Ritmija"?

- Institut za kardiovaskularne bolesti "Dedinje" je zasada jedina ustanova na Balkanu koja ima tehnologiju za mapiranje srčanih aritmija. Sistem smo dobili kao donaciju od kompanije Boston Scientific koja nas je odabrala da postanemo edukativni centar za zemlje regiona. Inače sistem košta oko četvrt miliona evra. Ovo je veliko priznanje za naš Institut, ali i za srpsku medicinu, jer godišnje uradimo oko 1.000 elektrofizioloških procedura, od čega oko 700 kateterskih ablacija.

* Da li tako pacijent može da bude trajno izlečen?

- Iskustva iz vodećih centara SAD i Evrope, gde se primenjuje sistem "Ritmija", takva su da pokazuju da ova metoda lečenja kod velikog broja pacijenata sprečava povratak bolesti. Ovi rezultati su već publikovani u prestižnim naučnim časopisima. Nadamo se da ćemo i mi imati slične rezultate prvenstveno u mapiranju i lečenju najkompleksnijih srčanih aritmija.

* Koje vrste srčanih aritmija su najzahtevnije za lečenje?

- Najteže su kompleksne, maligne srčane aritmije koje potiču uglavnom iz srčanih komora i javljaju se najčešće posle infarkta i kod bolesnika koji imaju srčanu slabost. One mogu da zaustave srčani rad i uzrok su u oko 80 odsto svih slučajeva naprasne srčane smrti. Najčešća aritmija koja prethodi iznenadnom srčanom zastoju je dugotrajna komorska tahikardija.

* Mogu li pacijentima sa poremećajem srčanog ritma da pomognu lekovi, ili svi moraju na intervenciju?

- Pacijenti koji imaju spor srčani rad, usled bradiaritmije ili srčanog bloka, leče se najčešće ugradnjom trajnog pejsemejkera, dakle moraju na intervenciju. Tahikardije, ili ubrzani srčani ritam, uglavnom se leče medikamentima - antiaritmicima. Kada oni ne pomažu primenjuje se kateterska ablacija kojom se odstranjuje bolesno tkivo ili ugrađuje kardioverter defibrilator.

* Da li je kateterska ablacija komplikovana invazivna metoda?

- Kateter se uvodi kroz preponu u krvne sudove do srca. Zatim se pomoću tih katetera uništava ili modifikuje tkivo koje uzrokuje poremećaj srčanog ritma. Intervencija se izvodi u rendgenskoj sali. Dakle nema otvaranja grudnog koša. Komplikacije se sreću kod tri do pet odsto pacijenata i uglavnom su prolazne. Najčešće dolazi do pojave podliva u preponi na mestu ulaska katetera. Velike komplikacije kao što su krvarenje, izliv u srčanu kesu ili prolazni šlog dešavaju se kod manje od jedan odsto obolelih. Uglavnom kod pacijenata sa srčanim bolestima u poodmaklom stadijumu. Većina pacijenata se posle urađene ablacije otpušta iz bolnice već sutradan. Znači, oporavak je veoma brz tako da za nekoliko dana pacijenti mogu da se vrate svakodnevnim aktivnostima.


ATRIJALNA FIBRILACIJA

* KOJE aritmije su najčešće?

- Kod mlađih pacijenata se uglavnom javljaju preskakanja u srčanom radu, zatim, pretkomorske srčane aritmije usled urođenih abnormalnosti ili aritmije koje su posledica poremećaja funkcije jonskih kanala u srcu. Kod odraslih, najčešća aritmija u kliničkoj praksi je apsolutna srčana aritmija ili atrijalna fibrilacija, potom usporeni srčani rad i poremećaji sprovođenja srčanih impulsa (srčani blokovi) i nešto ređe komorske tahikardije.