PRIKAZ KARANOVCA U 19. VEKU: U kraljevačkom muzeju predstavljena dvotomna knjiga „Popis stanovništva 1863.“
Na teritoriji Karanovca i okoline, danšnjeg Kraljeva, 1863. godine živelo je ukupno 37.875 stanovnika, od kojih 1.500 upravo u čaršiji Karanovac, pokazuju dvogodišnja istraživanja sabrana u dva toma knjige „Popis stanovništva 1963. godine 1-2“ čiji su autori dr Bojana Miljković Katić, viši naučni saradnik Istorijskog instituta u Beogradu i Nemanja Trifunović, kustos kraljevačkg muzeja.
Narodni muzej Kraljevo
Kako se moglo čuti na predstavljanju ovog izdanja u Narodnom muzeju u Kraljevu, reč je o priređenim istorijskim izvorima prvog reda – popisu ljudstva, nepokretnosti i prihoda iz 1863. za teritoriju Karanovca, Karanovačkiog sreza i sela van njega, značajnim za demografsku, privrednu i društvenu istoriju Srbije u 19. veku.
Narodni muzej Kraljevo
- Za vreme druge vladavine kneza Mihala Obrenovića, 1863. vršila se centralizacija državne uprave i promena poreske politike. Dotadašnje oporezvanje, takozvana glavnica kao glavni porez, menjalo se porezom na imućnost, odnosno na imovinu i prihode. Ministar finansija Kosta Cukić, rođen u Karanovcu, predložio je izmenu zakona o porezu koji je podrazumevao popis stanovništva. Tako je, upravo popis iz 1863. najstarija, kompletno sačuvana evidencija stanovništva u Srbiji sa popisom muškarca, žena, dece i staraca, njihvog imovnog stanja i prihodma od deltnosti kojom su se bavili - kaže istoričar Nemanja Trifunovć, koautor knjige.
G.Šljivić
Prema njegovim rečima, tadašnje seoske opštine činili su centralno i sela koja su mu gravitirala. Opština Lađevačka sa Lađevcima, Obrvom i Cvetkama tada je imala čak 1.700 stanovnika, oko 200 više i od čaršije Karanovacaž. U veća sela spadao je i Lazac koji je pripadao Trnavskom srezu, kao i Opština Kruševička sa selima Ribnica, Gotovac, Kovači i Žiča.
- Verujem da je ovo izdanje važan istorijski izvor za istoričare, zaljubljenike u istoriju i istraživače prilika u Srbiji tog vremena – dodaje Trifunović. - Osim toga, svakoko će biti i od velike pomoći onima koji žele da saznaju više o svom porodičnom poreklu.
DEMOGRAFIJA
- Zanmljivo je kada se pogleda popis iz 1863. za oblast Gokčanice, Brezne i sela studeničkog sreza Orlja glava, Milići i Mlanča. Tada su tu bile nastanjene takozvane porodične zadruge koje su brojale i po 30 članova u okviru jednog domaćinstva – nglašava istoričar Trifunović. - Ta planinska sela, sa rubnih područja današnje teritorije Kraljeva, 162 godine kasnije gotovo su prazna, bukvalno svedena na jednocifren broj domaćinstava.
Preporučujemo
OGLAŠENA PRODAJA IMOVINE AUTOBUSKOG PREVOZNIKA IZ VRŠCA Ode firma za 615 miliona
25. 01. 2026. u 20:00
Pratite nas i putem iOS i android aplikacije
Pratite vesti prema vašim interesovanjima
Pročitajte više
ZNANjE POKREĆE BUDUĆNOST: Moć mladih u zajedničkom kreiranju obrazovanja
OBRAZOVANjE je prepoznato kao jedan od najvažnijih stubova društvenog napretka.
24. 01. 2026. u 16:22UN cilj 4
UŽAS: Ovako izgleda jezero iz kog Priština dobija vodu za piće (FOTO)
GRAĐANI se pozivaju od 13. januara da ne koriste vodu za piće iz tog izvora.
26. 01. 2026. u 19:13
PORUKA ŽENE NEMANjE VICA NASMEJALA SVE U ARENI: Usred finala EP u vaterpolu Jelena otkrila šta joj je san (FOTO)
VATERPOLO reprezentacija Srbije osvojila je titulu prvaka Evrope. Žena vaterpoliste Nemanje Vica, influenserka Jelena Nikolić Vico, nasmejala je mnoge tokom poluvremena.
26. 01. 2026. u 15:31
DANAS JE HEROJ SRBIJE: Kako je Jakšić odbio da igra za Partizan zbog fakulteta
BILA je to utakmica sezone protiv italijanskog ProReka.
26. 01. 2026. u 14:29
LjUBAV GODINAMA KRILI: Sonja Savić bila u vezi sa našim poznatim glumcem
ZA razliku od posla u kome je briljirala, privatni život glumice bio je daleko od sjaja i glamura.
26. 01. 2026. u 09:53
A TRI DANA POSLE NAPADA TORCIDE U TUZLI... "Delije" se oglasile, evo šta su upravo poručili navijači Crvene zvezde
Malme i Crvena zvezda sastali su se u Ligi Evrope, a potom je došlo do tuče navijača u okolini Tuzle, u Bosni i Hercegovini, kada se deo Zvezdinih pristalica iz Republike Srpske avionom vraćao iz Švedske. Sve su organizovali Hrvati, navijači Hajduka, "Torcida Split", a tri dana kasnije oglasile su se "delije". Ali, nijednom rečju nisu spomenule ovaj veliki incident.
26. 01. 2026. u 19:15
SPREMA SE VELIKI SUKOB? OGLASILO SE MINISTARSTVO: Na stolu plan evakuacije turista u slučaju rata
IZRAELSKO Ministarstvo turizma saopštilo je danas da je pripremilo plan za evakuaciju oko 42.000 turista koji se trenutno nalaze u Izraelu, ukoliko zemlja bude primorana da zatvori svoj vazdušni prostor zbog straha od novog sukoba sa Iranom.
26. 01. 2026. u 14:07
U FEBRUARU POTPUNI KOLAPS POLARNOG VRTLOGA? Hladna masa zalediće Evropu, evo šta nas očekuje
NAKON stratosferskog zagrevanja početkom februara, najnovije prognoze pokazuju potencijalni potpuni kolaps polarnog vrtloga, što će na kraju dovesti hladan vazduh i u Evropu, piše Severe Weather Europe.
23. 01. 2026. u 14:21
DEVALVIRALA JE JUTARNjI Kolega oštro o Jovani: "Imam problem što radi na nacionalnoj televiziji"
VODITELj Ognjen Nestorović bez ulepšavanja i zadrške progovorio je o svom odnosu sa Jovanom Jeremić, koleginicom koja danas radi u medijskoj kući u kojoj je on nekada gradio svoju novinarsku i voditeljsku karijeru.
25. 01. 2026. u 20:42
Najnovije iz rubrike
OGLAŠENA PRODAJA IMOVINE AUTOBUSKOG PREVOZNIKA IZ VRŠCA Ode firma za 615 miliona
AGENCIJA za licenciranje stečajnih upravnika oglasila je prvu prodaju imovine autobuskog prevoznika iz Vršca - STUP "Vršac" a. d. - koji je u stečaju od aprila prošle godine. U ponudi je čitav kompleks autobuske stanice: sa novom staničnom zgradom, radionicama i opremom, kao i 53 autobusa, od kojih je 37 u voznom stanju. Ukupna procenjena vrednost imovine iznosi 615 miliona dinara, a javno otvaranje ponuda biće organizovano 5. februara u Vršcu.
25. 01. 2026. u 20:00
SNABDEVANJE NOVOG SADA STABILNO, IAKO JE DUNAV OPET NA ISTORIJSKOM MINIMUMU ZA OVO DOBA GODINE Vode ima dovoljno, a biće je i više
JKP "Vodovod i kanalizacija" u Novom Sadu kontinuirano sprovodi mere usmerene ka unapređenju sistema, da bi obezbedilo stabilno i pouzdano snabdevanje građana tečnošću za piće, pa sada čini još jedan iskorak - pripremajući se za početak regeneracije sedmog bunara, kao i za ugradnju novih drenova u onaj označen kao "BHD 3" na Štrandu, koji će posle 18 godina biti vraćen u sistem vodosnabdevanja. Iako je iz ovdašnjeg sistema isključen još 2006, sada će njegovim povratkom u opticaj biti dobijeno novih 80 litara vode u sekundi.
25. 01. 2026. u 20:00
NA PALIĆU OTVORENA NOVOIZGRAĐENA AMBULANTA SUBOTIČKOG DOMA ZDRAVLJA KOJA JE KOŠTALA 96 MILIONA Pomoć svima na dohvat ruke
STANOVNICI Palića dobili su novu, savremeno opremljenu ambulantu, u čiju je izgradnju iz gradskog budžeta Subotice uloženo 96,53 miliona dinara.
25. 01. 2026. u 20:00
NOVI VELIKI USPEH ČLANICA LINGVISTIČKE SEKCIJE TEHNOLOŠKE ŠKOLE IZ PARAĆINA Nagrađene za rad o Desanki Maksimović
LINGVISTIČKA sekcija Tehnološke škole iz Paraćina, koju vodi profesorka srpskog jezika Zorica Ivanović, ponovo je dokazala da je bez premca u konkurenciji srednjih škola u Srbiji.
25. 01. 2026. u 20:00
KONAČNO RASTUMAČENA NAKNADA ZA KORIŠĆENJE JAVNIH DOBARA U ČAČKU Građani neće plaćati šetnju po trotoarima
NAKNADU za korišćenje javnih dobara, odnosno zauzeće dela javnog puta, trotoara, parkirališta i prilaznih saobraćajnica - od ove godine - moraće da plaćaju isključivo pravna lica i preduzetnici, ali ne i građani.
25. 01. 2026. u 20:00
Komentari (0)