ISTORIJSKI DODATAK - PRILOZI ZA ISTORIJU BEŠČAŠĆA: Staljinistička tragikomedija - Brionski plenum u svetlu arhivskih dokumenata

POČETKOM šezdesetih godina prošlog veka Savez komunista Jugoslavije prestaje da bude jedinstvena organizacija i osnovni integrativni faktor Jugoslavije i njegov dalji razvoj vodi konfederalnoj koncepciji organizovanja i delovanja.

Arhiva

Na kraju svoga postojanja delovao je kao tipična konfederalna organizacija. I tih razloga IV Plenum CK SKJ, nazvan po mestu održavanja “Brionski”, ima višedimenzionalni značaj i daleko prevazilazi unutarpartijski karakter.

Ovaj skup je neposredno usmerio dalji politički, ekonomski, organizacioni i društveni razvoj Jugoslavije, a posebno odnose unutar SKJ, što podrazumeva i njegovu ideološku orijentaciju. Razvoj republika kao nacionalnih država neposredno je bio u sukobu sa osnovnim elementima jugosloveneke koncepcije.

Ove dve koncepcije nisu mogle da egzistiraju uporedo. Za zagovornike nacionalno- nacionalistička koncepcije glavni protivnici su pobornici jugoslovenstva. Obračun politički i partijski sa nosiocima jugoslovenske ideje i njenim pristalicama je bio neizbežan.

Još jedan elemenat je bio u političkoj igri. Borba oko nasleđa. Realni Titovi naslednici bili su Ranković, Kardelj i Bakarić.

IZBOR Aleksandra Rankovića da se eliminiše iz političkog života nije bio slučajan. Rankoviću kao Srbinu najlakše se moglo pripisati unitarizam, centralizam, antisamoupravljanje i sve drugo što je politički okvalifikovano kao deformacija i prepreka daljem razvoju samoupravljanja i demokratskog, političkog i ekonomskog sistema.

Funkcionere iz Srbije bilo je najuverljivije osuditi kao nosioce unitarizma i jugoslovenstva jer su Srbi po prirodi stvari, iz istoijskih razloga i što su teritorijalno bili raštrkani u pet republika, više bili naklonjeni Jugoslaviji kao jedinstvenoj državi nego pretvaranju republika u nacionalne države.

Cilj objavljivanja arhivskih dokumeta o događajima pre, za vreme i posle Brionskog plenuma, kao i reagovanja strane i domaće javnosti, u nekoliko narednih brojeva „Istorijskog dodatka je da se sa istorijske distance sagledaju stvarni razlozi održavanja Četvrte sednice CK SKJ, suština obračuna sa Rankovićemi i posledice koje su nastale raspadom Jugoslavije koji nam je još svež u sećanju.

Preporučujemo

Društvo

0 3

ISTORIJSKI DODATAK - TITO PRELAZI NA STRANU KONFEDERALISTA: Politički zakret najvećeg sina naših naroda i narodnosti

28. 01. 2022. u 17:14

Društvo

0 6

ISTORIJSKI DODATAK - JUGOSLAVIJA SE GRADI NA RAČUN SRBIJE: Sukob sa sovjetskim blokom najviše je ekonomski oštetio najveću republiku

27. 01. 2022. u 17:14

Društvo

0 1

ISTORIJSKI DODATAK - POTKOPAVANjE ZAJEDNIČKE DRŽAVE: Državni i partijski vrh nije uspeo da zauzda duboku političku i ekonomsku krizu

26. 01. 2022. u 17:14

Društvo

0 18

ISTORIJSKI DODATAK - RASPAD SFRJ TRAJAO TRI DECENIJE: Sednica Izvršnog komiteta CK SKJ, marta 1962, nagovestila sudbinu države

25. 01. 2022. u 17:14

Pratite nas i putem iOS i android aplikacije