KNjIŽEVNO priznanje "Tronoški rodoslov" u četvrtak je, u prostorijama Srpskog književnog društva, piscu Milisavu Saviću uručio Slobodan Džagić, predsednik Podrinskog kulturnog kluba, koji je, uz Eparhiju šabačku, osnivač ove nagrade. Nazvan po dokumentu koji se u ovom manastiru čuva, "Tronoški rodoslov" Saviću je pripao za roman "Doktora Valentina Trubara i sestre mu Simonete, povest čudnovatih događaja u Srbiji" ("Agora"). Žiri, kojem je predsedavao književni kritičar Srba Ignjatović, istakao je "visoke umetničke domete ovog romana i izuzetno postignuće u modernom, romanesknom aktuelizovanju našeg epskog mitopoetskog i zapretenog istorijskog nasleđa".

- Savić se bavi korpusom "ustaničke proze" kao veliki književni znalac te materije, često nepokrivene poezijom i prozom, čak i istoriografijom. Da nije tog piščevog produbljenog znanja i velikog interesovanja, ne bi bilo ni ovog markesovski naslovljenog romana, apokrifno istorijske pripovesti o Srbiji kakvu otkrivaju učenjaci sa Zapada, prepunoj čudesa, pa čak i natprirodnih pojava. Samo je on, nadograđujući istoriju i fakte imaginacijom, mogao da sazda tu knjigu punu živopisnih likova (poput Kneza Miloša, više onakvog kakvim ga je video Vuk nego istorija, ili Simonete koja je jedan od ključeva priče), ljubavi i neljubavi, avanture - rekao je Ignjatović.

PROČITAJTE JOŠ - Milisav Savić: Trudim se da pišem za pametnije od sebe


Sam laureat istakao je da jedan aspekt romana, u kome dvoje Italijana dolazi da istražuje našu epsku poeziju u doba kneza Miloša, ima veze sa Tronoškim rodoslovom, koji je kao vrhunski spoj istorije i narodnog predanja nezaobilazan izvor za one koji pišu o Kosovu.

- Ono što se dešava u toj Srbiji, viđenoj očima stranaca (što je čest postupak u književnosti), na granici je čudesnog, i ispitivanje granica između poezije i stvarnosti zasniva se na čudu - rekao je Savić.


TRAGOM VUKOVIH PESAMA

ROMANESKNI splet humorno-anegdotski intoniranih priča o Srbiji kneza Miloša prati pustolovine naslovnog junaka Valentina, slaviste i saradnika Jerneja Kopitara koji dolazi u Srbiju idući tragom Vukovih narodnih pesama, i njegov glavni zadatak je da pronađe mitska mesta srpske istorije kao što su crkva Janja (pomenuta samo u jednoj pesmi Starca Raška), planina Urvina, grad Leđan...