- OJ javore, javore, ti si drvo najbolje, širi grane na sve strane, ne daj sabor da prestane...

Sa ovom porukom, u duhu stare narodne pesme, na Javoru su se rastali učesnici 24. sabora dvojničara i starih instrumenata. A poruku je, otvarajući svetkovinu narodnog stvaralašta, uputio Rade Novaković (84), iz Kraljeva, koji se bavi pedagoškim radom i sarađuje sa etno-odsekom Muzičke škole. Rade je, inače, jedan od najstarijih učesnika i, uz Milivoja Maričića i Aca Markovića, trostruki je pobednik Sabora, čime se stiče zvanje "majstora dvojnica".

GOTOVO četvrt veka u visovima Javora, najpre u Kušićima, a poslednjih godina kod spomenika majoru Iliću i javorskim junacima i nedaleko od Karađorđeva šanca, odjekuju zvuci dvojnica, frule, gusala, okarine, duduka, dipli i drugih starih instrumenata. Uz vremešne čuvare tradicija, ovde se kali podmladak, na kome ostaje izvorno narodno stvaralaštvo. Mnogima je ovo prvi nastup ili takmičarsko učešće, ohrabre ih aplauzi publike, diplome i pehari.

- Mnogima je čudno da devojke sviraju dvojnice, a meni je to ljubav koju mi je preneo deda Pavle. Imam dovoljno vremena za školske obaveze i kućne poslove, pa i za društvene mreže, ali uveče obavezno po dva sata uvežbavam melodije na dvojnicama - kaže Marijana Obradović, na jesen kraljevačka srednjoškolka.

MEĐU pesmama na Saboru najčešće su bila momačka i devojačka dozivanja, pa tugovanke, a u kolima nadigravanja i zavičajne čobanske javke. Članovi žirija - profesori muzičke kulture Anita Pešić Ivković iz Ivanjice i Aleksandra Savić iz Vrnjačke Banje i etnomuzikolog Dejan Čekanović iz Kragujevca, ocenjivali su 49 takmičara.

Pročitajte još: Političar sanja da bude čobanin

U konkurenciji 14 dvojničara pobednici su Milutin Satarić iz Gornjeg Milanovca i Marina Stevanović iz Priložnice, kod Ljiga, koja ima 13 godina. U sviranju na starim instrumentima najuspešniji su bili Drago Matijašević iz Nikšića na diplama i frulaš Ljubiša Đorđević, 16-godišnjak, iz Brusa.

Polaznici škole frule iz Brusa - Foto D. Gagričić


- Učesnici Sabora pokazali su da instrumenti na kojima su svirali naši preci nisu zaboravljeni. Posebno raduje učešće mladih svirača koji pohađaju školu frule i dvojnica. Tako su nagrađeni najmlađi - Milovan Simić, Milica Cincarević, Sanja Milovanović, Marina Stevanović, Miljojko Đoković, Milivoje Marković i Stojan Španović - kaže Snežana Hadži Zlatić iz Doma kulture u Ivanjici, organizator Sabora.

U SPOMEN NA JUNAKE

SABOR na Javoru održava se u nedelju pred Vidovdan, u spomen na junake Kalipoljske bitke u Javorskom ratu 1876. godine i majora Mihaila Ilića, Jagodinca, komandanta Druge užičke brigade, koji je, junaštvom na Čemernici i u jurišu na turski šanac na Javoru, sa 32 godine otišao u legendu.