U dvorištu manastira Pinosava, u selu Kusadak, nedaleko od Smederevske Palanke, sahranjeno je 16 ljudskih skeletnih ostataka starih možda i devet vekova. Ostaci su otkriveni slučajno na jednoj njivi još osamdesetih godina, a tokom proteklih 35 godina čuvani su u depoima palanačkog Narodnog muzeja.

Ljudske skelete je 1983. godine, na potezu Čitluk u ataru sela Kusadak, pronašao Radmilo Jakovljević dok je orao njivu. Nakon arheoloških iskopavanja i antropološke obrade, otkriveno je 10 celih skeleta i šest devastiranih. Zaključeno je da su u pitanju pripadnici hrišćanske vere i da kosti potiču iz perioda od 11. do 13. veka, navodi se u izveštaju Arheološkog odeljenja Narodnog muzeja u Smederevskoj Palanci.

PROČITAJTE JOŠ: Crkvena porta arheološko nalazište

UTVRĐENO je da su od očuvanih skeleta, četiri dečja, tri muška, i dva ženska, dok je jedan neutvrđenog pola.

Otkriveni skeletni ostaci završili su u arheološkom depou palanačkog muzeja, i tu ostali čitavih 35 godina, dok nedavno uprava Muzeja nije rešila da ih sahrani.

PROČITAJTE JOŠ: POTRAGA ZA NESTALIM GRADOM: Prestonica despota Stefana na obroncima rudnika

- Obavljene su antropološke i druge analize kostiju. Smatrali smo da je bolje da se posmrtni ostaci ovih ljudi, čija sudbina nije razrešena, pohrane u zemlju, nego da stoje u džakovima u depou - kaže direktor Narodnog muzeja Stevan Martinović.

Martinović navodi da sekundarno pohranjivanje skeletnih ostataka sa arheoloških iskopavanja kod nas nije česta praksa.

- Ne postoji jasna procedura, i praktično smo se sreli sa nečim potpuno novim. Bilo je podeljenih mišljenja, ali je odlučeno da, pošto je ispoštovana struka, poštujemo i osećanja zajednice, etička, moralna i crkvena pravila - objašnjava Martinović.

SKELETNI ostaci sa srednjovekovne nekropole pohranjeni su 9. marta u dvorištu manastira Pinosava u Kusatku. Za sahranu je bila potrebna dozvola Zavoda za zaštitu spomenika kulture u Smederevu, koji je odredio mesto za to, kao i blagoslov episkopa šumadijskog, čijoj eparhiji manastir pripada.

Skeletni ostaci su, u skladu sa pravoslavnom tradicijom, pre polaganja u sanduk potapani u belo vino. Na ovom mestu biće podignuta nadgrobna ploča.

ZLATNI PUTIR U CRKVI

MANASTIR Pinosava je, po predanju, podignut u 14. veku, u doba despotovine, i u njemu je pričešćivana vojska. U Selištu, gde se nalazi manastir, severno od današnjeg naselja, nekada se prostiralo i selo Kusadak. Današnja crkva Svetog arhanđela Gavrila u Kusatku građena je od 1841. do 1847. godine na temeljima prethodne crkve.

U crkvi manastira se čuva zlatni putir za "otkup grehova" koji je pripadao Vujici Vulićeviću, vinovniku Karađorđeve smrti. Njegovi sinovi su 1844. poklonili putir crkvi. Pored crkve nalazi se zanimljivo staro groblje, manastirski konak i, stotinak metara dalje, ogroman hrast, za koji narod veruje da je Karađorđe pod njim pričešćivao vojsku.