STRUČNjACI Zavoda za zaštitu spomenika u Kraljevu otpočeli su ambiciozni projekat konzervacije i restauracije čuvenog Spomen-parka Popina u mestu Štulac u neposrednoj blizini Vrnjačke Banje i Trstenika. Autorsko delo slavnog arhitekte Bogdana Bogdanovića (1922-2010) oživelo je sada već davne 1981. godine kao posveta jednoj od prvih frontalnih bitaka između antifašističkih snaga u Srbiji i nemačkog okupatora 13. oktobra 1941. godine.

- Ove godine biće obeležen jubilej, 75 godina od ovog nemilog događaja - predočava za "Novosti" Lidija Crnčanin, istoričar-konzervator Zavoda.

- Ova bitka predstavlja uvod u masovnu odmazdu nad stanovništvom Kraljeva i okoline kada je u periodu od 15. do 20. oktobra 1941. streljano više hiljada talaca.

Spomen-park, u čijem je središtu spomenik u narodu poznat i pod imenom "Snajper", prostire se na oko 12 hektara. Opštine Vrnjačka Banja i Trstenik su 1979. godine zajednički započele izgradnju parka koji je Bogdanovićevo poslednje delo iz oblasti memorijalne arhitekture. Ceo kompleks osmišljen je kao trodelna kompozicija od kamenih blokova sa zajedničkom osovinom. Spomenik je građen od jablaničkog granita.

- Još od vremena izgradnje spomenika u Spomen-

-parku nisu vršene intervencije, tako da je bilo neophodno izvesti radove kako na spomeniku, tako i na uređenju terena oko spomenika - napominje rukovodilac projekta Mirjana Slavković, arhitekta-konzervator. - Konstatovano je da je neophodno izvođenje radova na kamenim elementima, parceli na kojoj se nalazi spomenik, prilaznim površinama, obeležavanju kompleksa...

Stručnjaci su preduzeli hitne mere zaštite: čišćenje kamenih blokova, odstranjivanje vegetacije, skidanje grafita, ugradnja nedostajućih kamenih lajsni. Obnovljen je sistem ventilacije, a urađena je i zaštita i konzervacija kamenih površina. Sanirane su i staze od granitnih ploča i šetalište koje vodi od magistralnog puta do uzvišenja na kome se nalazi spomenik. Postavljena je i tabla sa osnovnim informacijama o spomen-parku.

ŽRTVE BEZ IMENA U OKVIRU Spomen-parka u Kraljevu, u Aleji partizana, preneti su i sahranjeni ostaci izginulih boraca na Popini. Nema podataka koliko je poginulih tu sahranjeno. Posmrtni ostaci više boraca nisu identifikovani, pa su položeni u zajedničku grobnicu.

- U drugoj fazi planirano je izvođenje radova na parternom uređenju, opremanju kompleksa urbanim mobilijarom i izvođenje elektroinstalaterskih radova radi kreiranja osnovnog i dekorativnog osvetljenja - napominju sagovornice "Novosti".

Ministarstvo za rad, zapošljavanje, boračka i socijalna pitanja izdvojilo je za projekat četiri miliona dinara. Kako saznajemo, Spomen-park Popina nalazi se u proceduri utvrđivanja statusa kao nepokretno kulturno dobro-znamenito mesto. O Spomen-parku staraće se Kulturni centar iz Vrnjačke Banje. Kompleks bi ponovo, podvlače stručnjaci, mogao da se uvrsti u programe đačkih ekskurzija i mogao bi da postane značajni element turističke ponude.

GRADITELj BEZ PREMCA

BOGDAN Bogdanović, autor Spomen-parka Popina jedan je od najpoznatijih arhitekata i umetničkih neimara 20. veka. Potpisao je mnogobrojna znamenita obeležja, između ostalog i "Kameni cvet", spomenik posvećen žrtvama koncentracionog logora Jasenovac, Spomenik jevrejskim žrtvama fašizma i palim borcima na Jevrejskom groblju u Beogradu, Spomen-park Slobodište na Bagdali u Kruševcu, Partizansku nekropolu u Mostaru i mnoge druge.

ŽRTVE BEZ IMENA

U OKVIRU Spomen-parka u Kraljevu, u Aleji partizana, preneti su i sahranjeni ostaci izginulih boraca na Popini. Nema podataka koliko je poginulih tu sahranjeno. Posmrtni ostaci više boraca nisu identifikovani, pa su položeni u zajedničku grobnicu.


GRADITELj BEZ PREMCA

BOGDAN Bogdanović, autor Spomen-parka Popina jedan je od najpoznatijih arhitekata i umetničkih neimara 20. veka. Potpisao je mnogobrojna znamenita obeležja, između ostalog i "Kameni cvet", spomenik posvećen žrtvama koncentracionog logora Jasenovac, Spomenik jevrejskim žrtvama fašizma i palim borcima na Jevrejskom groblju u Beogradu, Spomen-park Slobodište na Bagdali u Kruševcu, Partizansku nekropolu u Mostaru i mnoge druge.