NEMOGUĆE JE SAKRITI: Preko kanalizacije utvrđuju da li se drogirate

DANAŠNjI svet postepeno sve više postaje orvelijanski. Veliki brat nas gleda praktično svuda, uključujući i kupatilo.

Sve veći broj švedskih opština poseže za tajnim testiranjem otpadnih voda, kako bi pratili unos droge od strane stanovnika. Nove metode omogućavaju analiziranje gradova, okruga ili čak pojedinih škola. Zainteresovanost opština za ovakvo praćenje je u porastu, ali neki smatraju da to nije u skladu sa etičkim propisima.

Litar otpadnih voda iz kolektora jednog grada je dovoljan da se utvrdi model uzimanja droge. Uzorak se šalje na analizu u istraživačku laboratoriju Svetoks u Sodertelju, gde moderna tehnologija otkriva tragove kokaina, amfetamina i kanabisa.

- Oko 50 lokalnih vlasti su u nekoliko navrata analizirali svoje otpadne vode - rekao je biohemičar iz Svetoksa Johan Lindberg, a prenosi "Sputnik".

Bez njihovog znanja, stanovnici u švedskom gradu Jevle četiri puta godišnje daju uzorake urina za testiranje na prisustvo droge. Iako nije moguće identifikovati pojedinačne korisnike, tehnologija je dovoljno precizna da se utvrdi da su stanovnici ovog grada, kojih ima oko 71,000 stanovnika, ušmrkali ni manje ni više nego 230 doza kokaina za Božić. Ipak, to nije rekord. Jednog dana 2015. godine, konzumirali su ukupno 7.349 doza kanabisa, što ne mora da bude u vezi sa brojem pojedinaca.

Johan Lindberg želi da se više opština ugleda da Gradsko veća Jevlea i da redovno uzimaju uzorke u dužem vremenskom periodu, kako bi pratili trendove zloupotrebe droga.

Prema koordinatoru za zloupotrebu droga, Džoniju Gustafsonu, ova tehnika je dobra dopuna tradicionalnim metodama istraživanja.

- Mi ćemo otkriti mnogo više zloupotreba na ovaj način - rekao je on.

Iako se praćenje obično obavlja na celoj opštinskoj kanalizaciji, analiza može da se vrši i na manjim geografskim područjima. Stoga je sasvim moguće da opština dozvoli da direktori sprovode analizu škola ili zatvora. Pravno gledano, ne postoje etičke ili zakonske prepreke za tako nešto jer pojedinci nisu izdvojeni u procesu, pa se to ne može gledati kao primoravanje na testiranje.

Džoni Magnuson je priznao da su opštinske valsti Jevlea razmatrale da testiraju individualna stambena područja i delova opštine, ali su se ipak uzdržale iz etičkih razloga.

- Etički je problematično da se zvanično prizna da određeno naselje ima problema sa narkomanijom. Stanovništvo bi u tom slučaju, moglo da poželi da se odseli - rekao je Džoni Magnuson.

Dok borci za ljudska prava smatraju da je ovakvo testiranje zadiranje u privatnost i prinudno testiranje ljudi, oni koji se zalažu za širu upotrebu ove tehnologije smatraju da vlasti ne žele da je upotrebe jer bi javnost saznala da naselja većinski naseljena migrantima imaju probleme sa zloupotrebom narkotika.