Šajkača čuva istoriju, a šubara je krasi

U KROJAČNICI profesora tehničkog obrazovanja Petra Miladinovića (37) u Kukljinu kod Kruševca nastaju prava remek-dela, replike odela iz dalje i bliže prošlosti. Uniforme iz Prvog i Drugog svetskog rata, šajkače iz različitih perioda istorije, odeća srednjovekovnih vladara iz loze Hrebeljanovića, ali i svečane haljine vlastele za venčanja, neke su od umetnina koje nastaju u radionici gde Miladinović dizajnira i kroji.

- Nacionalna istorija zanimala me je još dok sam bio u osnovnoj školi, pa iako sam završio Mašinsko-elektrotehničku, a kasnije Tehnički fakultet, nikada nisam prestao izučavanje srpske prošlosti - priča, za "Novosti", Petar Miladinović. - Mislim da sam se istovremeno interesovao za prirodne nauke i istoriju, jer su me privlačile sve manje poznate pojave koje treba da se istraže.

Sa takvim radoznalim duhom, Petar je najpre počeo da izrađuje suvenire. Kao brucoš dizajnirao je majice koje nije mogao da nađe na tržištu, a onda počeo da nabavlja materijale i opremu za krojenje, štampanje i vez. Prvo je savladao da izrađuje šajkače.

- Najpopularnije su maslinastozelene, klasične šajkače, koje su nosili naši vojnici u Prvom svetskom ratu, ali je tražena i crna šajkača iz Drugog svetskog rata - kaže nam Petar. - I zimske od čoje i letnje od tanjeg materijala poput "kangala" čuvaju se i kao uspomena. Posebna priča su oficirske šapke koje su svojevremeno nosili Živojin Mišić i druge srpske vojvode.

Zlatna srma i "suncobran" koji štiti oči od zraka, elementi su šapke koja se radi isključivo po ekskluzivnim narudžbinama. Među sličnim kapama su i one koje su se nosile u albanskoj golgoti i imale "kragnu" koja je vojsku čuvala od olujnog vetra. Većinu njih koje je sa uniformama izradio Miladinović mogu se videti u muzejima u Kruševcu, Aleksandrovcu, Raškoj, Turističkoj organizaciji Kruševca, privatnim kolekcijama u dijaspori.

- Posle 2005. godine, počeo sam da radim na uniformama vojnika, a kasnije i oficira Kraljevine Srbije - priseća se profesor iz Kukljina. - Uniforma Stanislava Biničkog, kada je bio šef vojnog orkestra na srpskom dvoru bila je jedna od prvih. Srednjovekovna odela su došla pre tri godine. Prvo sam dizajnirao haljine kneza Lazara i kneginje Milice za manifestaciju "Saborovanje u Lazarevom gradu", a onda sam počeo da šijem za poznata kruševačka venčanja u srednjovekovnom duhu koja se odvijaju u Crkvi Lazarici u junu.

Da bi se izradile haljine za "srednjovekovna" venčanja potrebno je dosta strpljenja. Duge velmoške odore od brokata za mladoženje model su "delmatika", dok se "venčanice" šiju od svile i naknadno su ukrašavane ručnim vezom, a na glavi su i trake sa biserima. Desna ruka u poslu je njegov kolega, nastavnik Dejan Petrović iz Velike Kruševice, koji šije ono što Petar osmisli i iskroji.

ĐAKE UČI O TEKSTILU

PETAR Miladinović već skoro sedam godina radi kao nastavnik tehničkog i informatičkog obrazovanja u Osnovnoj školi "Jovan Jovanović Zmaj" u Mudrakovcu. I u radu sa đacima pokazuje kreativnost, a kaže da se tokom obrade nastavnih jedinica o izradi tekstila deca poprilično zainteresuju za krojenje i dizajn.