PODGORICA - U Crkvi Svetog novomučenika Stanka u Ostrogu služen je parastos postradalim braniocima ćivota Svetog Vasilija Ostroškog, od bratske ruke pobijenim pre 73 godine, 18. i 19. oktobra 1943. Među njima su bili i general Blažo Đukanović i pukovnik Bajo Stanišić, viđeni oficiri i čelnici Glavnog štaba za Crnu Goru, Hercegovinu i stari Ras, njih dvadeset i petoro.

Prvo su komunisti tražili da se predaju članovi Glavnog odbora, zaklevši se na krst da će svi biti oslobođeni. Poverovali su im general Đukanović i većina oficira i vojnika, a posle predaje brutalno su likvidirani. Pukovnik Bajo Stanišić i njegova četiri bliska rođaka nisu hteli živi u ruke progonitelja, već su nastavili borbu do smrti.

Parastos su služili jeromonasi Sergije i Jerotej i jerođakon Zosima, sabraća manastira Ostrog, uz prisustvo vernog naroda. Pre 12 godina zemni ostaci ubijenih sahranjeni su u novosagrađenoj Crkvi Svetog novomučenika Stanka u Ostrogu. Tim činom zaceljene su ljute ostroške rane ljudi koji su branili ovu svetinju. Pamte se reči protojereja-stavrofora dr Velibora Džomića da je ta tragedija, ta drama, ta pomama i pomračenje razbratske bespameti trajala više od šezdeset godina.

Partizanski napad na komandu nacionalne vojske započeo je u noći između 13. i 14. oktobra 1943. godine, a svoj tragični epilog dobio 18. oktobra, kada je na zvoniku gornjeg manastira mitraljeskim rafalom ubijen pukovnik Bajo Stanišić, dok su se trojica njegovih rođaka Vojislav, Borislav i Milinko razneli bombom.

- Pored donjeg manastira su bez suda, suđenja i presude pobijeni general Blažo Đukanović i 22 nacionalna borca - kaže Džomić. - Grupa koja je pobijena sa generalom Đukanovićem u donjem manastiru sahranjena je u dve zajedničke grobnice, a Bajo Stanišić ispod gornjeg manastira. Dve godine kasnije, 20. decembra 1945. godine, po nalogu komunističke policije, raskopan je grob Baja Stanišića, a njegove kosti su pobacane. No, monasi su ih odmah posle tog vandalizma pokupili i, krijući ih, sahranili u grob Hristifora Ljepave, ispod gornjeg manastira. Ovu tajnu je sačuvao tadašnji jeromonah, a potonji ostroški nastojatelj Serafim (Kašić), i krajem 1990. godine preneo je mitropolitu Amfilohiju. Nad dve zajedničke grobnice nacionalnih boraca kod donjeg manastira komunisti su u oktobru 1948. podigli barake za nužnike kompartijskih akcijaša koji su gradili prugu Nikšić-Podgorica.

IMENA NASTRADALIH

Od 18. decembra 2004. njihove kosti našle su smiraj u kripti novosagrađene Crkve Svetog novomučenika Stanka. Pred licem božjim pominju se imena generala Blaža Đukanovića, pukovnika Baja Stanišića, kapetana Đorđija Becića, advokata Boška Bojovića, Đura Bojovića, Blaža Vojvodića, potporučnika Vojislava Vujovića, poručnika Mila Vujovića, Svetozara Grandova, Vladimira Damjanovića, Janka Pajovića sa sinovima Branislavom i Borislavom, mladića od nepunih 17 godina Milutina Rajkovića, Vladislava Pavićevića, Ilije Popovića, Ljuba Radovića, Luke Radulovića, Borislava, Vojislava i Milinka Stanišića, braće Dušana i Jovana Strugara, Jovana Toškovića, Vida Ćetkovića, Radoja Ćetkovića i Petra Šolaje.