SPISAK zvaničnih crkava i verskih zajednica u Srbiji nedavno je proširen sa još pet konfesionalnih organizacija. Status zvaničnih pred državom tako su stekli Hristova jevanđeoska crkva iz Subotice, Savez baptističkih crkava u Srbiji iz Vršca, subotička Harizmatska zajednica vere u Srbiji, Budistička verska zajednica Nićiren-Daišonin iz Beograda i Hrišćanska zajednica "Logos" iz Bačke Topole.

Pročitajte još - Srbiji preti 40 sekti

Iako se smatra da je broj ovih, takozvanih malih verskih zajednica u državi gotovo dvostruko veći, zvaničnih je ukupno 22. Državni registar upotpunjuje i spisak takozvanih tradicionalnih crkava, koje su svoj status stekle kontinuitetom i viševekovnim trajanjem. Pored Srpske pravoslavne i Rimokatoličke crkve, kao i Jevrejske i Islamske zajednice, ovu grupu čine i Slovačka evangelistička, reformatorska Evangelistička hrišćanska crkva a.v. u Srbiji. Isti status uživa i eparhija Rumunske pravoslavne crkve Dakija Feniks, koja obuhvata banatske Rumune.

- Registar tradicionalnih crkava i verskih zajednica vodi se od 2006. godine. Prva je već početkom 2007. godine uslove za upis ispunila Adventistička crkva. Zakon koji je pre toga usvojen propisao je uslove i status ove vrste organizacija. Poslednjih godina, međutim, suočeni smo sa povećanim brojem zahteva za upis u registar - navode u Ministarstvu pravde, koje je zaduženo za ovu vrstu državne evidencije.

Budistički vernici u Srbiji Foto Printskrin N1

Da bi mala verska zajednica postala zvanična, mora da ima određen broj vernika i jasno definisano učenje. Njeno delovanje mora da bude u skladu sa zakonom i ne sme da se suprotstavlja zdravlju i integritetu građana, javnom poretku i moralu.

Registracija, po slovu zakona, nije obavezna, ali je nužna da bi crkva mogla da iskoristi beneficije koje država predviđa (oslobađanje od poreza, pre svega).

U propisanim uslovima, kao i u samoj činjenici da podležu registraciji, međutim, sledbenici različitih učenja vide - diskriminaciju. Najčešće se naglašava da u pravnom poretku nisu do kraja definisani pojmovi crkve, verske zajednice, tradicionalnog i konfesionalnog udruživanja građana.

Da je broj neformalnih organizacija koje neguju različita verska učenja u praksi veći, kaže sociolog Miroslav Samardžija. On iz ovog kruga isključuje destruktivne organizacije koje u javnosti nose epitete - sekti.

- Neke procene govore da je ovakvih grupa u Srbiji oko 60, mada je respektabilnih sigurno manje. - Veliki deo njih pred zakonom je nevidljiv, jer nisu registrovane. Nisu retkost ni one koje ovu vrstu statusa smatraju - nepotrebnim - kaže on.

RAZLIČIT STATUS JEHOVINIH SVEDOKA

STATUS malih verskih zajednica u različitim zemljama uređuje se na različite načine. Pojedine su veoma restriktivne u ozakonjenju, dok ima i izrazito liberalnih po ovom pitanju. Rusija je prošle godine zabranila delovanje Jehovinih svedoka, dok kod nas uživaju punopravni status sa ostalima. Srbija je u izveštajima Stejt departmenta o religijskim slobodama ocenjena kao država koja garantuje ovu vrstu prava, ali i u kojoj su male verske grupe u nepovoljnom položaju u odnosu na dominantne.