Srpski narod mora konačno da popiše svoje žrtve

ŽRTVE iz redova srpskog naroda u katastrofalnom 20. veku još nisu počele da se broje, iako je to još pre pet godina najavljeno sa sastanka 28 predstavnika kulturnih i naučnih institucija, nevladinih organizacija i udruženja iz Srbije i Republike Srpske. Inicijator poduhvata bio je Muzej žrtava genocida, sa predlogom da učesnici sastanka zajednički naprave jedinstvenu bazu podataka sa imenima i prezimenima, do kojih se može doći, stradalnika u ratovima prošlog veka: dva balkanska, dva svetska, jednom jugoslovenskom - građanskom i u NATO agresiji.

- Poznato mi je da je Vojni arhiv radio popis pripadnika vojske Kraljevine Srbije stradalih u ratu 1914-1918. godine. Muzej žrtava genocida inicirao je i objavio nekoliko vrednih radova o ratnim žrtvama na malim prostorima i na taj način ponudio osnovne temelje metodologije istraživanja - kaže prof. dr Veljko Đurić Mišina, direktor Muzeja žrtava genocida.

To znači da bismo "pokrivanjem" teritorije Srbije ovakvim radovima, na kraju mogli da govorimo o približnim podacima o ratnim žrtvama, bez obzira na to o kom je ratu reč.

- Postoji, doduše, i drugi način: trebalo bi formirati tim stručnjaka (istoričara, statističara, programera...), obezbediti im finansije, kancelarije, računarsku tehniku... Posle četiri godine videli bi se prvi rezultati! - ističe dr Đurić.

ISTORIČARI naglašavaju da prebrojavanje ratnih žrtava nije mitomanija, niti su ga izmislili Srbi, niti je reč samo o civilizacijskom činu ukazivanja poštovanja mrtvima. Te evidencije koriste se veoma pragmatično - od procesa za naknadu ratne štete, do sprečavanja revizije istorije. Bez utemeljene statistike žrtava jednog naroda, često su i mrtvi i živi naknadno ponižavani i diskreditovani.

PROČITAJTE I:SKANDALOZAN AUTORSKI TEKST: Pohvala Jasenovcu kao mestu za odmor

Ni srpske žrtve u NDH nisu poimence pobrojane, već su iznošene paušalne ocene. Tako je s vremenom došlo do revizije istorije. Odlučujući iskorak u tom pravcu napravio je baš Franjo Tuđman, koji je vojnu karijeru zamenio ulogom "istoričara od autoriteta". U knjigama i javnim nastupima, on je negirao holokaust u NDH i drastično smanjivao broj ubijenih Srba i Jevreja u logorima, jer popisa žrtva nije bilo.

Veljko Đurić Mišina

- Posle uspostavljanja nove vlasti maja 1945, sve istražne radnje i sudske procese protiv ustaša vodili su Hrvati, a ne Srbi! Gotovo svi koji su pisali o Jasenovcu i Nezavisnoj Državi Hrvatskoj bili su Hrvati. Prve procene o broju stradalnika u Jasenovcu 1945. godine saopštila je hrvatska Zemaljska komisija za utvrđivanje zločina okupatora i njihovih pomagača! Prvi Srbin koji je jasno progovorio o Jasenovcu bio je Vladimir Dedijer i to 1984. godine - izričit je dr Đurić.

On podseća da jugoslovenske posleratne vlasti iz više razloga nisu dozvoljavala naučnoistraživačke projekte o ratnim žrtvama 1941-1945. ni njihov stručni popis.

- Razlog je bio u nespornoj činjenici da bi se tim popisom utvrdilo da je najveći broj stradalih pripadao srpskom narodu, da je najveći broj ubica potekao iz hrvatskog naroda, a to bi bilo pogubno za komunističku ideologiju bratstva i jedinstva - kaže dr Đurić.

On smatra da se tačan broj žrtava u Jasenovcu nikada neće utvrditi iz više razloga, od kojih je najvažniji nepostojanje i nedostupnost relevantnih istorijskih izvora.

- USTAŠKOM režimu nije bilo u interesu da vodi evidenciju o zatočenicima i zločinima koji su pripadnici njegovog pokreta činili. Približavanjem kraja rata, ono malo dokumentacije koja je nastajala u logoru, sistematski je uništavano. Možemo se osloniti samo na izvore drugog reda, na primer, svedočanstva preživelih logoraša, dokumente centralnih i lokalnih organa vlasti i oružanih formacija NDH, štampu, izvore partizanske, nemačke, italijanske provenijencije, zaključke komisija i presude koje je stvarala vlast nove Jugoslavije, memoare... Na osnovu njih je moguće kazati približan broj stradalih - obajšnjava dr Đurić.

Najveći broj ovih izvora je dostupan i korišćen je, ali naučnih rezultata, oko kojih bi se saglasili vodeći istoričari iz Srbije i Hrvatske, nema, kaže dr Đurić. Jedan od razloga je i to što je jedan broj autora svoje rezultate istraživanja prilagodio unapred iznetoj hipotezi, za koju čvrsto veruju da je istinita.

GENOCID U HRVATSKOM ZAKONU

GENOCID nad Srbima u NDH utemeljen je i zapisan u zakonima, a sprovodile su ga institucije na svim nivoima.

- Jasenovac podrazumeva državni zločin nad srpskim narodom u NDH i to je duboki i neprelazni rov između Srba i Hrvata. Jasenovac je najveće stratište u Nezavisnoj Državi Hrvatskoj, ali ne treba zaboraviti ni ostala, a njih je bilo gotovo u svakom delu NDH. Nemci nisu imali nikakve ingerencije u Jasenovcu, sve je bilo u hrvatskim rukama - kaže dr Veljko Đurić Mišina.