Odžaci: Streljani Nemci rehabilitovani

Viši sud u Somboru doneo je presudu o rehabilitaciji 113 građana Odžaka nemačke nacionalnosti koji su pobijeni 23. novembra 1944. godine neposredno uz ovaj gradić na putu za Karavukovo, od strane jedinica koje su oslobađale Vojvodinu. Ovaj sudski postupak sproveden je na osnovu Zakona o rehabilitaciji iz 2006, na zahtev udruženja građana „Udruženje Odžačana Mosburg“ u Nemačkoj. Presuda višeg suda je prva kolektivna rehabilitacija u Srbiji po Zakonu o rehabilitaciji iz 2006. godine. Naši sudovi su do sada donosili samo presude u kojima su rehabilitovani pojedinci.

Mnogi vojvođanski Nemci krajem Drugog svetskog rata povlačili su se za nemačkom vojskom preko Dunava ka Austriji i Nemačkoj, a oni koji su smatrali da se nisu ogrešili o ljudske i građanske norme sačekali su nove vlasti. Među onima koji su završili na stratištima za grupnu likvidaciju i logorima bilo je i dece. U blizini mesta gde se nalazi masovna grobnica potomci pobijenih Švaba podigli su 2006. spomenik na osnovu dozvole lokalne samouprave Odžaci. Jedan spomenik podignut je i na putu za Bački Gračac, na izlasku iz Odžaka kod „Hipola“, gde je takođe 1944. streljano oko 100 pripadnika nemačke nacionalnosti, ali za njih rehabilitacija nije tražena.

Odžaci su pre Drugog svetskog rata imali više od 90 odsto stanovnika nemačke nacionalnosti.

- Rešenjem suda, koje očekujem četiri godine, skinuta je nepravda sa imena ubijenih. Njih ne možemo povratiti, ali oni mogu da počivaju kao nevini - izjavio je Peter Blaha, podnosilac zahteva za rehabilitaciju.

SRODNICI

ZA mene je ova presuda pre svega čin ogromne moralne važnosti, jer su tamo sahranjeni i moji srodnici za koje sigurno znam da nisu učestvovali u ratu niti su podržavali Hitlera - kaže Blaha.