Reportaže

Bela kuća čuva srpski jezik

M. LOPUŠINA

28. 11. 2010. u 20:46

Američka vlada finansira izradu studije o kulturnoj baštini srpskih doseljenika. Danko Šipka analizira proces gubljenja srpskog jezika u rasejanju

PROŠLOG meseca poljski predsednik Bronjislav Komorovski uručio je belvedersku titularnu profesuru Danku Šipki iz SAD. Profesor je doktor slavistike i primenjene lingvistike, a živi i radi na relaciji između Nemačke, Poljske i Amerike.

Ova profesura je najviša naučna titula u Poljskoj i jako retko se dodeljuje nekom ko nije Poljak, a verovatno prvi put da ju je dobio jedan Srbin, pisale su varšavske novine.

- Naučni rad u Americi, a pre svega katedra serbokroatike, koji je trenutno drugi jezički program u SAD, afirmisao me je kao eksperta za kulturnu baštinu bivših jugoslovenskih doseljenika u Americi. Zahvaljujući podršci Stejt departmenta, u SAD se finansira projekat istraživanja jezika srpske, bošnjačke i hrvatske dijaspore. Ovo je prvo istraživanje takve vrste u istoriji srpskog doseljavanja koja je duga 200 godina. Cilj projekta koji vodim je da se utvrdi nivo vladanja srpskim jezikom i stvori program nastave namenjen studentima iz dijaspore u Americi - objasnio nam je Šipka.

MARATONAC I RONILAC ŠIPKA je glavni urednik američkog „Časopisa za retko predavane strane jezike“, jedan od urednika srpskog časopisa „Lingvističke aktuelnosti“, ali i jedan od urednika nemačkog časopisa „Južna slavistika onlajn“. Kao naučnik srpskog porekla, živi aktivnim američkim životom, koji podrazumeva i sportske aktivnosti. Svake godine u januaru profesor Šipka trči maraton u Finiksu, a kao licencirani podvodni ronilac istražuje američka mora. Istraživanje podrazumeva prikupljanje podataka o procesu „raskorenjivanja“ srpskog jezika u našoj emigraciji.

- Tokom života u SAD, Srbi gube jezičku kulturu, zato jer sve češće koriste varvarizme iz engleskog jezika, a potom počinju da zaboravljaju maternji. Uporedo sa tim dolazi i do gubljenja nacionalne baštine, jer zbog asimilacije „umiru“ srpski folklor, muzika, pa čak i naša nacionalna kuhinja i hrana. Projekat spasavanja i razvoja srpskog jezika trebalo bi da se okonča 2012. godine, kada će studija biti postavljena na Internet, da bi se u očuvanje srpske jezičke kulture uključio što širi krug mladih, a posebno studenata iz dijaspore - otkriva nam Šipka.

Profesor Šipka se bavi i sastavljanjem prvog srpsko-američkog rečnika. Reč je zapravo o dva rečnika, englesko-srpskom i srpsko-engleskom, sa 25.000 odrednica, koje bi izdavačka kuća „Prometej“ iz Novog Sada trebalo da objavi tokom sledeće godine. Potom će Šipka da uradi još dva velika rečnika od 90.000 odrednica.

Od 2002, dr Danko Šipka živi i radi u Finiksu, u državi Arizoni, gde na državnom univerzitetu drži katerdu za polonistiku i serbokroatistiku. Sin je čuvenog eksperta za srpski jezik profesora Milana Šipke, tvorca najnovijeg Pravopisnog rečnika.

Pratite nas i putem iOS i android aplikacije