VERNI prikaz defterhane, odnosno kancelarije u kojoj su vođeni i čuvani popisi u Osmanskom carstvu, minijaturni vizuelni prikazi Beogradske tvrđave u vreme opsade 1521, popravka beogradskog mosta na Savi, izgrađenog 1526, osvetljenje bakljama dunavskog mosta u Smederevu 1691, Karlovački, Požarevački i Beogradski sporazumi o miru, kao i odluka Berlinskog kongresa sa potpisom britanske kraljice Viktorije samo su mali deo aterfakata predstavljenih u ponedeljak u Arhivu Srbije na izložbi "Srbi i Srbija u osmanskim dokumentima 15-19. vek".

Publici su prvi put dati na uvid rezultati istraživanja arhivske građe iz Osmanskog arhiva u Istanbulu, odnosno izbor dokumenata značajnih za istoriju srpskog naroda pod turskom vlašću.

PROČITAJTE JOŠ - TURCI RUŠE PREKRAJANjE ISTORIJE: U 15. veku Kosmet bez Albanaca; Čak ih nije bilo ni u severnoj Albaniji

- U jednom od dokumenata može se videti šta je Karađorđe pisao velikom veziru u avgustu 1813. godine. Izloženi su i podaci o troškovima uspostavljanja turske kontrole nad Srbima posle Drugog srpskog ustanka, zatim o zulumima u okolini Niša 1851, sukobu u Beogradu 1856, i još mnogo toga što će privlačiti pažnju posetilaca u naredna tri meseca koliko će izložba trajati - kazao je direktor Arhiva Srbije Miroslav Perišić.

Autor izložbe je arhivista Arhiva Srbije Enisa Alomerović Hubanić, stručni konsultanti su direktor Predsedništva državnih arhiva Vlade Turske Ugur Unal i direktor sektora za međunarodne odnose Dževad Ekidži, dok su recezenti izložbe i kataloga Mirjana Marinković, Aleksandar Potić i Miloš Ković.


PROČITAJTE JOŠ - Šta novo o Srbima i Srbiji otkrivaju turski arhivi? 

- U našem arhivu pohranjene su desetine hiljada dokumenata koja se odnose na političku, kulturnu, ekonomsku i socijalnu saradnju Srbije i Turske - objašnjava Ugur Unal. - U riznici se nalaze važni dokumenti među kojima se izdvaja zapovest sultana Abdulhamida Drugog o imenovanju Sermet-efendije za poslanika u Beogradu 1879, koja ujedno predstavlja osnovu za današnje obeležavanje 140. godišnjice uspostavljanja diplomatskih odnosa.

Foto Ž. Knežević

Ministar kulture i informisanja Vladan Vukosavljević, čije ministarstvo je finansijski podržalo projekat istraživanja, naglasio je kako je proučavanje blaga iz ogromne riznice Otomanskog arhiva od velikog interesa za Srbiju:

Ministar Vladan Vukosavljević i ambasador Tangu Bilgič,foto Ž.Knežević

- Otomansko carstvo bila je administrativno uređena država i arhiv koji je sačuvan slikovito govori o tome. Jedan od dokumenata koji mi je privukao pažnju, a tek je deo obimne dokumentacije, jeste deo popisa na Kosovu i Metohiji. Imajući veru u pouzdanost osmanske arhivistike očekujem da će ta i slična dokumenta posvedočiti o tome ko je vekovima živeo na tom prostoru, kao i da će pouzdana istorijska istina biti najbolja brana istorijskom revizionizmu svake vrste.


Foto Ž. Knežević

SLIKA NA POKLON

MEĐU izloženim dokumentima nekolicina se odnosi na Smederevo, pa su direktorka Istorijskog arhiva iz tog grada Danijela Milošević i direktor Arhiva Srbije Miroslav Perišić gostu iz Turske Uguru Unalu poklonili stari prikaz Smederevske tvrđave.