KRUŠEVAC – VELIKO interesovanje vlada u Kruševcu za izložbu “Slobodno zidarstvo u Srbiji 1785-2016”, čija postavka kroz fotografije i različite predmete rekonstruiše istorijat “domaće” masonerije i njihovih najistaknutijih predstavnika. Slavni kompozitor Stanislav Binički (1872-1942), rođen u selu Jasika kod Kruševca, najpoznatiji je mason iz ovih krajeva.

Interesovanje za “članstvo” u masonskoj organizaciji ne jenjava ni danas u Lazarevom gradu. Autor Miroljub Filipović, naš istaknuti umetnik, poreklom iz Trstenika, napominje da je cilj izložbe u organizaciji Regularne Velike Lože Srbije bio da se pomogne razbijanju predresuda o masonima kao o tajanstvenoj grupi koja kuje zavere i vlada svetom.


- Mislim da se uspelo u toj demistifikaciji, jer vlada veliko interesovanje i komentari posetilaca su u znatnoj meri pozitivni – napominje “Novosti” Miroljub Filipović, autor izložbe koja će u Kući Simića biti do 12.oktobra. - Slobodno zidarstvo kod nas ima dugu i slavnu tradiciju. Vodi poreklo još od nama, prve poznate, masonske lože “Probitas” u Petrovaradinu stvorene davne 1785, samo 68 godina po osnivanju Prve Velike Lože u Londonu, 1717.godine.


Filipović ističe da je pokušao da rekonstruiše istorijat razvoja slobodnog zidarstva u Srbiji, najpre od 1785. do 1941.godine, kao i da da predstavi slavne srpske masone, period “uspavanog” pokreta od 1945. do 1989. i konačno, buđenja ovog specifičnog kulturnog fenomena, koji traje i danas.


Pripadnost redu koji okuplja slobodumne ljude svih rasa, naroda i religija ovdašnjih pripadnika dokazala se, podvlači naš sagovornik, u sačuvanim arhivama. Otuda se mesto na izložbi našlo i za Stevana Mokranjca, Branislava Nušića, Ivu Andrića, Vojvodu Živojina Mišića, Kneza Mihaila Obrenovića, Stevana Sremca, Slobodana Jovanovića, Vladimira Ćorovića, Jovana Dučića. Ime humanog industrijalca Đorđa Vajferta je neizostavno.


ZASLUGE STANISLAV Binički bio je jedan od osnivača Srpske muzičke škole, horovođa više pevačkih društava, dirigent u pozorištu, autor prve srpske opere „Na uranku“ i direktor ove kuće. Ostavio je na desetine značajnih kompozicija, među njima najslavniju, koračnica „Na Drinu“, čiji se originalni notni zapis čuva u Narodnom muzeju u Kruševcu.


- Prema usmenim saznanjima, među Kruševljanima je bilo masona još u predratnom periodu, ali cilj ove izložbe, koja je prvi put u većem obimu viđena 2013.godine u “Progresu”, nije da utiče i propagira, već da omogući razumevanje masonstva – kaže Filipović, dodajući da je za predrasude najodgovornija antimasonska izložba koju su nacisti organizovali 1941.godine sa ciljem da pokažu da su glavni neprijatelji Srba: Jevreji, komunisti, masoni. - Ta izložba je imala za one prilike neverovatnih 88.000 posetilaca.


Procenjuje se da danas u svetu postoji više od pet miliona slobodnih zidara. Regularna Velika Loža Srbije jedna je od aktivnijih. Napominju da se danas pre svega bave prosvetiteljskim i humanitarnim radom, da su patriote i da neguju moralne vrednosti, kao i da su priznati u internacionalnim kontekstima. Kao dokaz prilažu činjenicu da je upravo Beograd bio domaćin Evropske konferencije Velikih Majstora juna 2015.godine.




DANAS U SRBIJI

REGULARNA Velika Loža Srbije danas broji više od 1.000 braće i 39 loža, devet humanitarnih društava. Miroljub Filipović objašnjava da se član postaje po preporuci, ali da nije tačno da se masoni biraju samo iz bogatog sveta, već da je reč o neosuđivanim, čovekoljubivim osobama, spremni da usavršavaju i društvo i sebe.