RODONAČELNIK Hrebeljanovića, otac kneza Lazara Pribac, nije dovoljno poznat u istoriji. Pouzdano se samo zna da se baština Hrebeljanovića nalazila na Kosovu kod Novog Brda, sa sedištem u Prilepcu. U ovom selu se u srednjem veku nalazila omanja tvrđava,koja je zajedno sa drugom sličnom tvrđavom Prizrencem u blizini štitila mnogobrojne rudokope u tom kraju.

Otac kneza Lazara Pribac Hrebeljanović je bio vlastelin i velikaš za vreme vladavine cara Dušana, koga je on sa svojom porodicom doveo u svoj dvor i postavio za logoteta (šefa dvorske kancelarije), a kasnije i za svoga peharnika.

Pribac Hrebeljanović je morao biti dobro pismen, istaknutiji i sa diplomatskim sklonostima službenik, jer su na vizantijskim dvorovima, na koje se car Dušan ugledao, ove položaje zauzimali takvi ljudi. Sačuvani su mnogobrojni dokumenti, iz kojih se vidi da se Pribac dugo zadržao na ovom položaju i sačinio niz povelja i drugih dokumenata po nalogu cara Dušana.

PROGON SRPSKIH VELIKAŠA VIDEVŠI Uroševu slabost i međusobne borbe despota Simeuna i srpskih feudalaca, a koristeći okolnost što je u međuvremenu umro poznati Dušanov vojskovođa i namesnik Tesalije Preljub, na južne pokrajine srpske carevine krenuše i Vizantinci. Tako potomak starih epirskih gospodara Nićifor II sakupi dosta vojske i brodova i njima doplovi do Tesalije. Osvoji je prognavši odatle Preljubovu ženu i srpske velikaše. Zatim krene na Epir i osvoji ga koristeći Simeunovu zauzetost na severu.

U zvanju peharnika, koji je značio izvesno unapređenje u dvorskoj službi cara Dušana, Pribac se pojavljuje u jednom dokumentu u svetogorskom manastiru Lavri.

Ne može se pouzdano utvrditi dokle je Pribac ostao u carskoj službi i dokle je živeo, ali po svim izgledima on nije imao neku veću baštinu i spadao je u red manje poznate vlastele, koga je car Dušan uzdigao svakako zbog njegovog znanja i verne službe. Imao je sina Lazara, ćerku Draginju, udatu za čelnika Musu i još jednu ćerku čije se ime ne zna.

Knez Lazar je rođen u Prilepcu 1329. godine, a ništa se ne zna o njegovoj majci. Kao dete odveden je u carski dvor, gde je odrastao i vaspitavao se. Na carskom dvoru se 1353. godine oženio Milicom, ćerkom kneza Vlatka, potomka Nemanjinog sina Vukana, koja je takođe odrasla i vaspitavala se na carskom dvoru. Ovim se knez Lazar orodio sa svetorodnom dinastijom Nemanjića, a zatim je kod cara Dušana postao stavilac. Na istoj dužnosti se na carskom dvoru tada nalazio i Vojislav Vojinović, kasnije jedan od najmoćnijih oblasnih gospodara u doba raspada Dušanovog carstva, koji je podržavao cara Uroša.

Sa Milicom je Lazar imao osmoro dece: Maru, Stefana, Draganu, Vuka, Jelu, Teodoru, Dobrivoja i Oliveru.

Sva deca su odrasla na carskim dvorovima careva Dušana i Uroša, gde im je otac službovao.

Pre 1371. godine, znači više od četiri decenije života, o Lazaru Hrebeljanoviću sem njegovog porekla, ženidbe i prvog službovanja se ništa ne zna. Tek od tada o njemu se nešto više saznaje i javljaju dokumenti u kojima se pominje i njegovo ime.

Posle smrti cara Dušana njegova država, etnički veoma raznolika, s moćnim feudalnim gospodarima, među kojima je bilo i dosta Grka, koji su težili da se osamostale od centralne vlasti i da sebi prigrabe što više teritorija, počela se ubrzo raspadati na feudalne oblasti.

DuŠanov sin Uroš, iako je za očeva života upravljao delom carevine (takozvanim srpskim zemljama) bio je nedorastao za ogromno nasledstvo. U veoma složenoj situaciji u državi nije se snalazio, niti je pokazivao poznate očeve crte. Nije bio dobar vojnik ni vojskovođa, ni mudar državnik ni vešt taktičar. Iako je ulagao dosta napora i pokazao neke rezultate, narodno predanje mu je zato dalo nadimak Nejaki Uroš. Srpski letopisci, pišući o njemu, pisali su sa vidljivim saučešćem, svedočeći da je bio krasan i dostojan po izgledu, ali mlad smislom, da je odbacivao savete starijih, a primao i voleo savete mladih, i da je stoga zlo prošao.

Zbog svega ovoga, Uroš nije uspeo da se odupre spoljnjim neprijateljima, ni da drži u stezi feudalne gospodare, među kojima su se isticali Mrnjavčevići, Rastislalići, Balšići, Dejanovići i drugi koji su samo formalno, ili nisu nikako priznavali njegovu centralnu vlast.

Protiv Uroša je među prvima ustao njegov stric, Dušanov polubrat, despot i epirski namesnik Simeun - Siniša, koji je pretendovao da nasledi cara Dušana. Pozivao se na to da ga je car Dušan kao brata svojevremeno naznačio za naslednika. Upravo Simeun je najviše doprineo raspadu Dušanovog carstva ozbiljno poremetivši red i odnose u državi. Na njega su se kasnije ugledali i drugi.

Tako se Simeun ubrzo posle Dušanove smrti (1356. godine), sam proglasio za cara i uz pomoć svoga tasta, despota Jovana Komnina iz Valone, nastojao da ovo i ostvari. Sa vojskom od oko 5.000 ljudi krenuo je iz Kostura prema severu, tražeći od vlastele preko čije je teritorije prelazio da ga priznaju za cara.

Međutim, najveći broj vlastele u ovim krajevima ostao je uz Uroša, jer je on bio stvarni naslednik svoga oca. Osim toga, desilo se to neposredno posle Dušanove smrti dok je još delovao autoritet njegovog reda i poretka. Sa druge strane, Simeun i nije bio popularan kod srpske vlastele. Po majci i vaspitanju smatran je polugrkom.

Zato je došlo do borbe između Simeuna i njegovih najbližih suseda Hlapena, gospodara Vodena i Bera i Branka Mladenovića,gospodara ohridskog kraja. U borbama koje su vođene u leto 1356.godine postradaše mnogi krajevi i gradovi, među kojima naročito grad Ber.

(Nastaviće se)